Nhật Bản nổi tiếng với văn hóa đọc và nền văn học thiếu nhi phong phú. Nhiều tác phẩm dành cho trẻ không chỉ kể những câu chuyện dễ thương mà còn khuyến khích trí tưởng tượng, khả năng quan sát, tư duy độc lập và sự đồng cảm.
Cùng khám phá một vài tác phẩm Nhật Bản mà ba mẹ có thể thêm vào tủ sách của bé nhé!
Đọc sách giúp nuôi dưỡng trí tưởng tượng, tư duy và tình yêu đọc sách của bé 📚
🌱 “Guri và Gura” - những chuyến phiêu lưu nhỏ đầy trí tưởng tượng
Guri và Gura (ぐりとぐら) là một trong những bộ truyện tranh thiếu nhi quen thuộc của Nhật Bản, xoay quanh hai chú chuột nhỏ cùng những cuộc khám phá đầy bất ngờ.
Từ một chiếc bánh khổng lồ đến những chuyến đi trong khu rừng, câu chuyện đưa trẻ đến với thế giới của quan sát, khám phá và tưởng tượng.
Điều thú vị là những tình huống trong truyện thường bắt đầu từ những điều rất bình thường. Chính từ đó, bé có thể học cách nhìn thế giới xung quanh bằng một đôi mắt tò mò hơn. Điều bé có thể khám phá: trí tưởng tượng, khả năng quan sát và tinh thần khám phá.
“Guri và Gura – những chuyến phiêu lưu nhỏ đầy trí tưởng tượng
🐱 “Chú mèo đi lạc”, học cách nhìn thế giới từ nhiều góc độ
Những câu chuyện thiếu nhi Nhật thường không vội đưa ra đáp án cho trẻ.
Thay vào đó, trẻ được gặp một tình huống, quan sát nhân vật và tự suy nghĩ: “Nếu là mình thì sao?”
Đây cũng là điểm thú vị của nhiều sách tranh Nhật Bản: câu chuyện đơn giản nhưng để lại khoảng trống để trẻ tự tưởng tượng phần còn lại.
Ba mẹ có thể dừng lại giữa câu chuyện và hỏi bé:
“Con nghĩ chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?”
Một câu hỏi nhỏ nhưng có thể biến thời gian đọc sách thành một cuộc trò chuyện thú vị.
🌳 “Khu rừng 100 tầng”: càng đọc càng muốn khám phá
Khu rừng 100 tầng của Iwai Toshio là một đại diện tiêu biểu cho dòng sách tranh Nhật Bản giàu tính khám phá.
Thay vì chỉ đọc từ đầu đến cuối, trẻ có thể quan sát từng tầng, tìm kiếm nhân vật và phát hiện những chi tiết nhỏ trong tranh.
Mỗi trang giống như một “mê cung” hình ảnh để bé tự tìm tòi.
Đây chính là kiểu sách rất phù hợp để rèn thói quen: Nhìn → tìm → suy nghĩ → phát hiện → kể lại.
🚂“Tàu tốc hành Ngân Hà” – khi văn học mở cánh cửa đến thế giới tưởng tượng
Không chỉ có sách tranh, văn học Nhật Bản còn sở hữu nhiều tác phẩm giàu tính tưởng tượng dành cho độc giả nhỏ tuổi và gia đình.
“Tàu tốc hành Ngân Hà” (Ginga Tetsudō no Yoru) của Miyazawa Kenji là một tác phẩm nổi tiếng, đưa người đọc vào hành trình kỳ ảo giữa những vì sao.
Đằng sau chuyến tàu kỳ diệu là những suy ngẫm về tình bạn, sự chia sẻ, lòng nhân ái và ý nghĩa của hạnh phúc.
Với những bé lớn hơn, đây có thể là một lựa chọn thú vị để cùng ba mẹ đọc và trò chuyện sau mỗi chương.
🧠 5. “Doraemon” - đọc truyện cũng có thể là một cách đặt câu hỏi
Doraemon không chỉ nổi tiếng bởi những món bảo bối kỳ diệu.
Mỗi bảo bối lại tạo ra một tình huống giả định:
Nếu có món đồ này thì chuyện gì sẽ xảy ra?
Từ đó, trẻ được tiếp xúc với những câu hỏi về nguyên nhân – kết quả, lựa chọn, hậu quả và cách giải quyết vấn đề.
Ba mẹ có thể thử hỏi bé:
“Nếu con có bảo bối này, con sẽ dùng nó để làm gì?”
Không cần câu trả lời đúng hay sai. Quan trọng là bé được tự suy nghĩ và kể lại ý tưởng của mình.
📖 “Totoro” và thế giới thiên nhiên kỳ diệu
Các tác phẩm gắn với thế giới của Hayao Miyazaki cũng là một gợi ý thú vị cho những gia đình yêu thích văn hóa Nhật Bản.
Những câu chuyện như My Neighbor Totoro đưa trẻ đến gần hơn với thiên nhiên, khu rừng, những sinh vật kỳ bí và thế giới tuổi thơ.
Điểm hấp dẫn nằm ở chỗ: trẻ không cần được giải thích mọi thứ.
Một cái cây có thể chỉ là một cái cây. Nhưng trong trí tưởng tượng của trẻ, đó có thể là nơi một sinh vật kỳ diệu đang sống.
💡 Đọc sách Nhật cùng bé thế nào để việc đọc trở nên thú vị?
Thay vì chỉ hỏi:
“Con có nhớ câu chuyện không?”
Ba mẹ có thể thử những câu hỏi mở:
🌱 “Con nhìn thấy điều gì đặc biệt trong bức tranh?”
🔎 “Tại sao con nghĩ nhân vật lại làm như vậy?”
💭 “Nếu đổi kết thúc, con sẽ viết thế nào?”
🎨 “Con thử vẽ lại nhân vật theo cách của mình nhé!”
🗣️ “Nếu con là nhân vật đó, con sẽ chọn gì?”
Những câu hỏi như vậy biến việc đọc từ “nghe kể chuyện” thành một hoạt động tương tác, giúp trẻ có cơ hội quan sát, diễn đạt suy nghĩ và sử dụng trí tưởng tượng.
🇯🇵 Điều đặc biệt trong sách thiếu nhi Nhật Bản
Một điểm đáng yêu của nhiều tác phẩm Nhật là không cố biến mọi câu chuyện thành một bài học đạo đức rõ ràng.
Trẻ được phép tò mò.
Được phép tưởng tượng.
Được phép đặt câu hỏi.
Và đôi khi… được phép có một câu trả lời rất khác người lớn.
Có lẽ đó cũng là lý do những cuốn sách tưởng chừng đơn giản lại có thể đồng hành với trẻ trong nhiều năm.
📚 Một cuốn sách hay không chỉ giúp bé biết thêm một điều mới
Mà còn giúp bé muốn biết thêm một điều nữa.
Vì vậy, thay vì tìm một cuốn sách có thể “làm trẻ thông minh ngay lập tức”, ba mẹ hãy tìm những cuốn sách khiến bé muốn mở trang tiếp theo, muốn hỏi “Tại sao?”, muốn kể lại câu chuyện và muốn tự mình khám phá.
Đó có thể chính là khởi đầu đẹp nhất của một hành trình học hỏi. 💚
Cùng bé đọc một trang sách mỗi ngày – để mỗi ngày mở thêm một ô cửa nhỏ nhìn ra thế giới.
